{"id":36572,"date":"2025-01-22T09:10:12","date_gmt":"2025-01-22T09:10:12","guid":{"rendered":"https:\/\/sdgscenter.undip.ac.id\/?page_id=36572"},"modified":"2025-01-23T12:37:14","modified_gmt":"2025-01-23T12:37:14","slug":"sos-curriculum","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/sdgscenter.undip.ac.id\/id\/sos-curriculum\/","title":{"rendered":"SoS Curriculum"},"content":{"rendered":"<p>[et_pb_section fb_built=&#8221;1&#8243; _builder_version=&#8221;4.27.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;][et_pb_row _builder_version=&#8221;4.27.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; background_color=&#8221;#0C71C3&#8243; hover_enabled=&#8221;0&#8243; border_radii=&#8221;off|20px|20px||&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221; sticky_enabled=&#8221;0&#8243;][et_pb_column type=&#8221;4_4&#8243; _builder_version=&#8221;4.27.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;][et_pb_text _builder_version=&#8221;4.27.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; header_font=&#8221;Montserrat||||||||&#8221; header_text_color=&#8221;#FFFFFF&#8221; header_font_size=&#8221;33px&#8221; hover_enabled=&#8221;0&#8243; global_colors_info=&#8221;{}&#8221; sticky_enabled=&#8221;0&#8243;]<\/p>\n<h1 style=\"text-align: center;\">Pilih Kelas Untuk Melihat Kurikulum!<\/h1>\n<p>[\/et_pb_text][\/et_pb_column][\/et_pb_row][et_pb_row column_structure=&#8221;1_3,1_3,1_3&#8243; make_equal=&#8221;on&#8221; _builder_version=&#8221;4.27.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; custom_margin=&#8221;||11px||false|false&#8221; custom_padding=&#8221;0px||0px||false|false&#8221; hover_enabled=&#8221;0&#8243; global_colors_info=&#8221;{}&#8221; sticky_enabled=&#8221;0&#8243; background_color=&#8221;#0C71C3&#8243; border_radii=&#8221;off|||20px|20px&#8221; border_color_bottom=&#8221;#0C71C3&#8243;][et_pb_column type=&#8221;1_3&#8243; _builder_version=&#8221;4.27.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;][et_pb_icon font_icon=&#8221;&#x24;||divi||400&#8243; icon_color=&#8221;#FFFFFF&#8221; _builder_version=&#8221;4.27.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; hover_enabled=&#8221;0&#8243; global_colors_info=&#8221;{}&#8221; sticky_enabled=&#8221;0&#8243; align=&#8221;right&#8221;][\/et_pb_icon][\/et_pb_column][et_pb_column type=&#8221;1_3&#8243; _builder_version=&#8221;4.27.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;][et_pb_code _builder_version=&#8221;4.27.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; text_orientation=&#8221;center&#8221; module_alignment=&#8221;center&#8221; custom_css_free_form=&#8221;#kelas-dropdown {||    width: 300px;||    padding: 10px;||    border: 1px solid #ccc;||    border-radius: 8px;||    background-color: #fff;||    font-size: 16px;||    color: #333;||}||||#kelas-dropdown:hover {||    border-color: #007bff;||}||||#kelas-dropdown:focus {||    border-color: #0056b3;||    box-shadow: 0 0 5px rgba(0, 91, 187, 0.5);||}||&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;]<select id=\"kelas-dropdown\"><!-- [et_pb_line_break_holder] --><option value=\"kelas-mahasiswa-sma\">Kelas Mahasiswa &#038; SMA<\/option><!-- [et_pb_line_break_holder] --><option value=\"kelas-guru-dosen\">Kelas Guru &#038; Dosen<\/option><!-- [et_pb_line_break_holder] --><option value=\"kelas-perusahaan\">Kelas Perusahaan<\/option><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <\/select>[\/et_pb_code][\/et_pb_column][et_pb_column type=&#8221;1_3&#8243; _builder_version=&#8221;4.27.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;][et_pb_icon font_icon=&#8221;&#x23;||divi||400&#8243; icon_color=&#8221;#FFFFFF&#8221; _builder_version=&#8221;4.27.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; hover_enabled=&#8221;0&#8243; global_colors_info=&#8221;{}&#8221; align=&#8221;left&#8221; sticky_enabled=&#8221;0&#8243;][\/et_pb_icon][\/et_pb_column][\/et_pb_row][et_pb_row _builder_version=&#8221;4.27.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; hover_enabled=&#8221;0&#8243; global_colors_info=&#8221;{}&#8221; sticky_enabled=&#8221;0&#8243; border_color_top=&#8221;#0C71C3&#8243; border_width_top=&#8221;7px&#8221;][et_pb_column type=&#8221;4_4&#8243; _builder_version=&#8221;4.27.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;][et_pb_code _builder_version=&#8221;4.27.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;]<!DOCTYPE html><!-- [et_pb_line_break_holder] --><html lang=\"id\"><!-- [et_pb_line_break_holder] --><head><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <meta charset=\"UTF-8\"><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <meta name=\"viewport\" content=\"width=device-width, initial-scale=1.0\"><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <title>Kurikulum Pelatihan<\/title><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <\/p>\n<style><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        \/* Modern and clean styling *\/<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        body {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            font-family: 'Segoe UI', Arial, sans-serif;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            line-height: 1.6;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            margin: 0;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            padding: 20px;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            background-color: #f5f5f5;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        .kurikulum-tabel {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            max-width: 1200px;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            margin: 0 auto;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            background-color: white;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            padding: 20px;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            border-radius: 8px;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            box-shadow: 0 2px 4px rgba(0, 0, 0, 0.1);<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        \/* Course description styling *\/<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        .course-description {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            margin-bottom: 30px;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            padding: 20px;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            background-color: #f8f9fa;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            border-radius: 6px;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            border-left: 4px solid #3498db;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        .course-description dl {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            margin: 0;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            display: grid;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            grid-template-columns: 150px 1fr;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            gap: 10px;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        .course-description dt {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            font-weight: 600;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            color: #2c3e50;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        .course-description dd {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            margin: 0;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            color: #34495e;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        h3 {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            color: #2c3e50;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            margin-top: 30px;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            margin-bottom: 20px;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            padding-bottom: 10px;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            border-bottom: 2px solid #3498db;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        table {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            width: 100%;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            border-collapse: collapse;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            margin-bottom: 30px;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            background-color: white;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        th, td {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            padding: 12px 15px;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            text-align: left;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            border: 1px solid #ddd;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        th {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            background-color: #3498db;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            color: white;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            font-weight: 600;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        tr:nth-child(even) {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            background-color: #f9f9f9;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        tr:hover {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            background-color: #f5f5f5;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        td strong {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            color: #2c3e50;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        \/* Time column styling *\/<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        td:first-child {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            white-space: nowrap;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            color: #34495e;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            font-weight: 500;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        \/* Responsive design *\/<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        @media (max-width: 768px) {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            table {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                display: block;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                overflow-x: auto;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            td, th {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                min-width: 200px;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            td:first-child {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                min-width: 150px;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            .course-description dl {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                grid-template-columns: 1fr;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            }<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            .course-description dt {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                padding-top: 10px;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            }<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        }<!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <\/style>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] --><\/head><!-- [et_pb_line_break_holder] --><body><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <\/p>\n<div id=\"kelas-mahasiswa-sma\" class=\"kurikulum-tabel\"><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <!-- Course Description --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<h1>Kelas Mahasiswa dan Siswa SMA\/sederajat<\/h1>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<div class=\"course-description\"><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/p>\n<dl><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dt>Topik Bahasan<\/dt>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dd>Dampak Perubahan Iklim, Mitigasi dan Adaptasi Perubahan Iklim, SDGs, serta Dampak Sosial dan Lingkungan<\/dd>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dt>Target Peserta<\/dt>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dd>Mahasiswa dan Siswa SMA\/sederajat<\/dd>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dt>Durasi<\/dt>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dd>2 hari<\/dd>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/dl>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/div>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <!-- Hari 1 --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<h3>Hari 1: Pembelajaran di Kelas<\/h3>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<table><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/p>\n<thead><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Waktu<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Kegiatan<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Rincian Kegiatan<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/thead>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/p>\n<tbody><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <!-- Jam Ke 1 --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>09.00 \u2013 09.30 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        Pembukaan dan Pengenalan<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013>1. Sambutan oleh fasilitator.<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013>2. Ice-breaking: Diskusi singkat mengenai perubahan iklim dan apa yang sudah diketahui peserta tentang dampak perubahan iklim.<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013>3. Pengenalan tujuan dan agenda pembelajaran selama dua hari<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Tujuan Pembelajaran:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013>Menggugah kesadaran tentang perubahan iklim, SDGs, serta tujuan dari pelatihan ini<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <!-- Jam Ke 2 --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>09.30 \u2013 10.30 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Pengantar tentang SDGs dan Perubahan Iklim<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Tujuan Pembelajaran:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013>Menjelaskan tentang SDGs dan bagaimana SDGs terkait dengan isu perubahan iklim serta keberlanjutan lingkungan.<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013><strong>Materi:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ol><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Apa itu SDGs (Sustainable Development Goals)?<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>SDGs terdiri dari 17 tujuan global yang diadopsi oleh semua negara anggota PBB pada tahun 2015 sebagai agenda pembangunan dunia hingga 2030.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Fokus pada SDGs yang relevan dengan perubahan iklim, yaitu:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                            <\/p>\n<li>SDG 13: Climate Action \u2013 Mengambil langkah mendesak untuk memerangi perubahan iklim dan dampaknya.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                            <\/p>\n<li>SDG 14: Life Below Water \u2013 Melestarikan dan memanfaatkan secara berkelanjutan laut, samudra, dan sumber daya kelautan untuk pembangunan berkelanjutan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                            <\/p>\n<li>SDG 15: Life on Land \u2013 Melindungi, memulihkan, dan memajukan penggunaan ekosistem daratan secara berkelanjutan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Keterkaitan antara perubahan iklim dan SDGs:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Perubahan iklim dapat menghambat pencapaian banyak tujuan SDGs, termasuk mengurangi kemiskinan (SDG 1), mengatasi kelaparan (SDG 2), dan menjaga keberagaman hayati (SDG 14, SDG 15).<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Contoh Kasus: Negara-negara kecil yang rentan terhadap perubahan iklim, seperti Kepulauan Maladewa, yang terancam tenggelam akibat kenaikan permukaan laut, mengganggu pencapaian SDG terkait pengentasan kemiskinan dan ketahanan pangan. Selain itu dapat pula mengangkat isu dalam negeri seperti Demak dan beberapa wilayah lainnya.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ol>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013><strong>Metode:<\/strong> Presentasi, diskusi kelompok.<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013><strong>Kegiatan:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013>Peserta dibagi dalam kelompok kecil untuk membahas cara-cara konkret yang bisa dilakukan untuk mencapai SDGs yang berfokus pada perubahan iklim dan keberlanjutan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <!-- Jam Ke 3 --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>10.30 \u2013 10.45 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Istirahat<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <!-- Jam Ke 4 --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>10.45 \u2013 12.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Dampak Perubahan Iklim<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Tujuan Pembelajaran:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013>Memahami dampak perubahan iklim terhadap lingkungan dan masyarakat, baik secara global maupun lokal<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013><strong>Materi:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ol><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Dampak Perubahan Iklim pada Cuaca Ekstrem:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Peningkatan frekuensi dan intensitas bencana alam seperti banjir, kekeringan, dan badai tropis.<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<li>Contoh Kasus: Banjir besar yang terjadi di Jakarta pada tahun 2021, yang dipicu oleh hujan ekstrem sebagai akibat dari perubahan iklim, mengganggu kehidupan sosial-ekonomi masyarakat.<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Dampak terhadap Ekosistem:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Perubahan iklim menyebabkan pemanasan laut, yang merusak terumbu karang dan mengancam keanekaragaman hayati laut. Di daratan, banyak ekosistem yang rusak akibat kebakaran hutan dan deforestasi.<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<li>Contoh Kasus: Terumbu karang Great Barrier Reef di Australia yang mengalami pemutihan massal akibat suhu laut yang lebih tinggi dan peningkatan asidifikasi laut.<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Dampak Sosial:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Perubahan iklim memperburuk ketahanan pangan, memperburuk kemiskinan, dan menciptakan migrasi iklim. Masyarakat yang paling rentan terhadap perubahan iklim adalah yang berada di daerah pesisir dan pedesaan.<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<li>Contoh Kasus: Krisis air di Cape Town, Afrika Selatan, yang disebabkan oleh kekeringan ekstrem yang dipicu oleh perubahan iklim. Hal ini mengancam pasokan air bersih untuk lebih dari 4 juta penduduk.<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p>  <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ol>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013><strong>Metode:<\/strong> Presentasi dan studi kasus.<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013><strong>Kegiatan:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013>Diskusi kasus: Dampak perubahan iklim di daerah tertentu (misalnya, banjir di Jakarta, di Demak, atau penurunan produksi pangan di Asia).<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <!-- Jam Ke 5 --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>12.00 \u2013 13.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Istirahat Makan Siang<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <!-- Jam Ke 6 --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>13.00 \u2013 14.30 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Mitigasi Perubahan Iklim<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Tujuan Pembelajaran:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013>Memahami konsep mitigasi perubahan iklim dan tindakan yang dapat diambil untuk mengurangi dampaknya<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013><strong>Materi:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ol><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Definisi Mitigasi Perubahan Iklim:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Upaya untuk mengurangi emisi gas rumah kaca dan mencegah pemanasan global lebih lanjut.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Strategi Mitigasi yang Relevan:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Energi Terbarukan: Menggantikan sumber energi fosil dengan sumber energi bersih, seperti energi surya, angin, hidro, dan biomassa.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Pengurangan Emisi: Penggunaan kendaraan listrik, efisiensi energi di gedung dan industri, dan pengurangan penggunaan bahan bakar fosil.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Pembangunan Infrastruktur Hijau: Mengembangkan kota hijau dengan ruang terbuka hijau, penanaman pohon, dan pengelolaan air yang efisien.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Peran Pemerintah, Bisnis, dan Individu dalam Mitigasi:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Pemerintah perlu menetapkan kebijakan yang mendukung energi bersih dan investasi dalam teknologi rendah karbon.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Bisnis bisa berinovasi dengan produk dan layanan yang ramah lingkungan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Individu dapat berpartisipasi dengan mengurangi konsumsi energi, mengurangi sampah plastik, dan beralih ke transportasi umum atau kendaraan ramah lingkungan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ol>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013><strong>Metode:<\/strong> Presentasi interaktif, diskusi.<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013><strong>Kegiatan:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013>Diskusi kelompok: Apa yang bisa dilakukan di tingkat lokal (komunitas, sekolah, dan rumah tangga) untuk mitigasi perubahan iklim?<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <!-- Jam Ke 7 --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>14.30 \u2013 14.45 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Istirahat<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <!-- Jam Ke 8 --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>14.45 \u2013 16.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Adaptasi terhadap Perubahan Iklim<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Tujuan Pembelajaran:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013>Memahami konsep adaptasi terhadap perubahan iklim dan bagaimana masyarakat dapat beradaptasi untuk mengurangi kerugian akibat perubahan iklim.<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013><strong>Materi:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ol><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Definisi Adaptasi terhadap Perubahan Iklim:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Tindakan yang diambil untuk menyesuaikan diri dengan perubahan yang tidak dapat dihindari dari iklim yang berubah.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Strategi Adaptasi yang Relevan:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Pengelolaan Sumber Daya Alam Berkelanjutan: Praktik pertanian tahan iklim, pengelolaan air yang efisien, dan restorasi hutan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Pembangunan Infrastruktur Tahan Bencana: Membuat kota dan infrastruktur yang lebih tahan terhadap bencana iklim seperti banjir, tanah longsor, dan gelombang panas.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Contoh Kasus: Kota Rotterdam, Belanda, yang menerapkan adaptasi berbasis alam dengan membangun taman-taman hijau untuk mengurangi risiko banjir akibat curah hujan yang ekstrem.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Peran Masyarakat dalam Adaptasi:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Masyarakat dapat beradaptasi dengan cara meningkatkan ketahanan pangan, mengurangi kerusakan hutan, serta menjaga kesehatan dan pendidikan dalam menghadapi bencana.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ol>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013><strong>Metode:<\/strong> Presentasi dan diskusi.<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013><strong>Kegiatan:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013>Diskusi kelompok: Strategi adaptasi yang bisa dilakukan oleh masyarakat di daerah rawan bencana atau pesisir (misalnya penanganan banjir, peningkatan kapasitas pertanian terhadap kekeringan, dsb.).<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <!-- Jam Ke 9 --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>16.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Penutupan<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Kegiatan:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Refleksi dan kesimpulan hari pertama.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Pemberian tugas untuk hari kedua: Mempersiapkan diri dengan membaca materi tentang penanaman mangrove dan bagaimana ekosistem ini berperan dalam mitigasi perubahan iklim.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p> <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/tbody>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/table>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <!-- Hari 2: Penanaman Mangrove dan Studi Kasus --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<h3>Hari 2: Penanaman Mangrove dan Studi Kasus<\/h3>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<table><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/p>\n<thead><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Waktu<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Kegiatan<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Rincian Kegiatan<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/thead>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/p>\n<tbody><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>07.00 \u2013 09.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Persiapan dan Pengenalan Lokasi<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Materi:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Manfaat mangrove untuk mitigasi dan adaptasi perubahan iklim:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Penyerapan karbon<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Perlindungan pesisir<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Habitat biodiversitas<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Teknik penanaman mangrove<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Kegiatan:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        Briefing singkat &#038; Pembagian alat penanaman<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013><strong>Contoh Kasus:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        Dampak rehabilitasi mangrove di pesisir Demak<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>09.30 \u2013 12.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Penanaman Mangrove<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Tujuan:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        Melibatkan peserta dalam aksi mitigasi nyata.<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <!\u2013- [et_pb_br_holder] -\u2013><strong>Kegiatan:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Praktik penanaman mangrove di area yang telah ditentukan<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Diskusi singkat di lapangan tentang tantangan dan manfaat pelestarian mangrove<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p>              <!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/tbody>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/table>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <\/div>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <\/p>\n<div id=\"kelas-guru-dosen\" class=\"kurikulum-tabel\"><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <!-- Course Description --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<h1>Kelas Guru dan Dosen<\/h1>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<div class=\"course-description\"><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/p>\n<dl><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dt>Judul<\/dt>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dd>Empowering Educators to Drive SDGs in Education<\/dd>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dt>Target Peserta<\/dt>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dd>Guru, Dosen<\/dd>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dt>Durasi<\/dt>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dd>2 hari<\/dd>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dt>Tujuan Program<\/dt>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dd><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    Memperkuat peran pendidik dalam mengintegrasikan prinsip keberlanjutan dan SDGs (Sustainable Development Goals) ke dalam proses belajar mengajar. Fokus utama program adalah pada penguatan inovasi dalam pendidikan, peningkatan partisipasi pemangku kepentingan sekolah\/kampus, dan manfaat langsung yang dapat diberikan oleh sekolah\/kampus kepada masyarakat sekitar.<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/dd>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dt>Tujuan Spesifik<\/dt>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dd><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<li>Meningkatkan pemahaman pendidik tentang konsep sustainability dan SDGs.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<li>Membantu pendidik mengidentifikasi relevansi SDGs dengan mata pelajaran yang mereka ajarkan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<li>Mengembangkan keterampilan pendidik dalam merancang proyek berbasis SDGs.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<li>Mendorong kolaborasi antara institusi pendidikan dan komunitas lokal untuk mencapai target SDGs.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/dd>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dt>Output Program<\/dt>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dd><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<li>Sustainability in Education Module \u2013 Panduan praktis untuk mengintegrasikan SDGs dan inovasi sosial dalam kurikulum.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<li>Rencana Proyek Komunitas Berbasis SDGs \u2013 Proyek yang dapat diimplementasikan di sekolah\/kampus untuk mendukung target SDGs dan manfaat bagi masyarakat.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<li>Rencana Pelibatan Pemangku Kepentingan untuk SDGs \u2013 Strategi peningkatan keterlibatan siswa, orang tua, masyarakat sekitar, dan pihak eksternal dalam proyek keberlanjutan untuk pencapaian SDGs.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/dd>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dt>Infrastruktur dan Fasilitator<\/dt>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dd><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<li>Ahli keberlanjutan dari sektor pendidikan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<li>Praktisi yang berpengalaman dalam implementasi SDGs dan Inovasi Sosial di sekolah\/kampus.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<li>Akademisi yang fokus pada pendidikan berkelanjutan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/dd>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/dl>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/div>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <!-- Hari 1 --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<h3>Hari 1: Tuntutan Keberlanjutan Skala Nasional dan Global<\/h3>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<table><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/p>\n<thead><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Waktu<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Kegiatan<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Rincian Kegiatan<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/thead>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/p>\n<tbody><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>08.30 \u2013 09.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Pembukaan dan Sambutan<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Pengantar:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Mengapa Pendidikan Keberlanjutan Penting untuk Indonesia?<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Konteks nasional dan global terkait keberlanjutan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Peran penting guru dan dosen sebagai agen perubahan dalam pendidikan keberlanjutan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>09.00 \u2013 10.30 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Sesi 1: Tuntutan Global untuk Sustainability dan SDGs<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Materi Utama:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Penjelasan SDGs sebagai kerangka global pembangunan berkelanjutan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Peran institusi pendidikan dalam mendukung pencapaian SDGs global.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Bagaimana kebijakan global seperti Paris Agreement dan ESG memengaruhi sistem pendidikan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Output:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Peserta memahami bagaimana kebijakan global memengaruhi pendidikan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Peserta dapat menyesuaikan kurikulum untuk memenuhi tuntutan global.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>10.30 \u2013 12.30 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Sesi 2: Tuntutan Nasional dan Kebijakan Pemerintah Terkait SDGs<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Materi Utama:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Kebijakan nasional yang mendukung SDGs:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>RPJMN<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>RAN SDGs<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Regulasi terkait keberlanjutan di sektor pendidikan:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Integrasi green campus.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Green school.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Inisiatif pemerintah terkait:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Pengurangan emisi karbon.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Perlindungan lingkungan yang relevan dengan pendidikan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Output:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Peserta memiliki pemahaman yang lebih baik tentang kebijakan nasional terkait SDGs.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Peserta dapat menghubungkan kebijakan tersebut dengan kegiatan pembelajaran di sekolah\/kampus.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>12.30 \u2013 13.30 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Ishoma<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>13.30 \u2013 15.30 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Sesi 3: Inovasi Sosial di Sekolah\/Kampus untuk Manfaat Masyarakat<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Materi Utama:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Apa itu inovasi sosial dalam pendidikan?<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Contoh program inovasi sosial di sekolah\/kampus:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Bank sampah digital.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Kebun sekolah.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Program literasi energi.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Manfaat inovasi sosial bagi masyarakat sekitar.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Workshop:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Peserta diminta mulai merancang ide proyek inovasi sosial yang dapat diterapkan di sekolah\/kampus mereka.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>15.30 \u2013 16.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Break<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>16.00 \u2013 18.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Sesi 4: Penguatan Partisipasi Pemangku Kepentingan Sekolah\/Kampus<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Materi Utama:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Identifikasi pemangku kepentingan utama di sekolah\/kampus:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Siswa<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Orang tua<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Masyarakat sekitar<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Pemerintah daerah<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Sektor swasta<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Strategi untuk meningkatkan keterlibatan mereka dalam proyek keberlanjutan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Teknik fasilitasi dan komunikasi yang efektif untuk membangun dukungan komunitas.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Diskusi Kelompok:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Peserta mendiskusikan tantangan yang dihadapi dalam melibatkan pemangku kepentingan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Peserta mencari solusi praktis untuk meningkatkan partisipasi mereka.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tbody>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/table>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <!-- Hari 2 --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<h3>Hari 2: Studi Lapangan dan Penyusunan Proyek Praktikal<\/h3>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<table><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/p>\n<thead><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Waktu<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Kegiatan<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Rincian Kegiatan<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/thead>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/p>\n<tbody><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>08.00 \u2013 12.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Sesi 5: Observasi Praktik Keberlanjutan di Sekolah\/Kampus<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Pilihan Lokasi:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                SMA Negeri 1 Bantul (Yogyakarta) \u2013 Penerapan program Eco School dan bank sampah digital:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Observasi pengelolaan sampah berbasis ekonomi sirkular.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Diskusi dengan pengelola sekolah dan siswa terkait inisiatif keberlanjutan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                Universitas Gadjah Mada (UGM) \u2013 Green Campus Initiative:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Observasi implementasi energi terbarukan dan konservasi air.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Diskusi dengan tim manajemen kampus terkait pengelolaan lingkungan dan proyek SDGs.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                SMP Muhammadiyah 4 Yogyakarta \u2013 Sekolah Adiwiyata:<!-- [et_pb_line_break_holder] -->\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Observasi program penghijauan, pengelolaan energi, dan budaya hemat air.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                    <\/p>\n<li>Diskusi dengan kepala sekolah dan guru terkait pelaksanaan Adiwiyata.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                                <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>12.00 \u2013 13.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Ishoma<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>13.00 \u2013 15.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Sesi 6: Penyusunan Proyek Keberlanjutan Berbasis Inovasi Sosial<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Workshop:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Peserta menyusun rencana proyek keberlanjutan berbasis inovasi sosial yang relevan dengan kebutuhan lokal.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Proyek yang dirancang harus melibatkan pemangku kepentingan sekolah\/kampus.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Proyek memberikan manfaat langsung kepada masyarakat.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Output:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Presentasi rencana proyek.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Diskusi kelompok untuk perbaikan ide.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>15.00 \u2013 15.30 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Break<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>15.30 \u2013 17.30 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Sesi 7: Presentasi dan Diskusi Proyek Keberlanjutan Berbasis Inovasi Sosial<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Peserta mempresentasikan proyek yang telah dirancang.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Diskusi dan masukan untuk pengembangan proyek.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/tbody>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/table>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <\/div>\n<p> <!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <\/p>\n<div id=\"kelas-perusahaan\" class=\"kurikulum-tabel\"><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <!-- Course Description --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->         <\/p>\n<h1>Kelas Perusahaan<\/h1>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<div class=\"course-description\"><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/p>\n<dl><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dt>Judul<\/dt>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dd>Corporate Sustainability Leadership Bootcamp<\/dd>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dt>Target Peserta<\/dt>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dd>Manajer, Direktur, Tim ESG, HSE, CSR, dan Tim Keberlanjutan Perusahaan<\/dd>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dt>Durasi<\/dt>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dd>3 hari (8 jam per hari)<\/dd>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dt>Tujuan Program<\/dt>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dd><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    Memberikan pemahaman mendalam tentang konsep ESG (Environmental, Social, Governance), pengukuran dampak sosial melalui SROI (Social Return on Investment), penilaian tingkat kematangan keberlanjutan perusahaan, praktik Community Development berbasis Inovasi Sosial, serta pengelolaan emisi dan energi terbarukan. Program ini juga mengintegrasikan tujuan pembangunan berkelanjutan (SDGs) sebagai kerangka utama dalam menyusun roadmap keberlanjutan perusahaan.<!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/dd>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dt>Output Program<\/dt>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dd><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<li>Roadmap Keberlanjutan Perusahaan<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<li>Laporan SROI untuk proyek keberlanjutan<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<li>Analisis tingkat kematangan keberlanjutan perusahaan<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<li>Rekomendasi strategi ESG, SDGs, dan Community Development<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/dd>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dt>Infrastruktur dan Fasilitator<\/dt>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<dd><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<li>Ahli ESG dan Tim Keberlanjutan dari sektor industri<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<li>Akademisi yang fokus pada bisnis keberlanjutan<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<li>Praktisi yang berpengalaman dalam implementasi ESG, CSR, dan HSSE di perusahaan besar<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/dd>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/dl>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/div>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <!-- Hari 1 --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<h3>Hari 1: Dasar-Dasar ESG, SDGs, dan Community Development<\/h3>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<table><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/p>\n<thead><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Waktu<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Kegiatan<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Rincian Kegiatan<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/thead>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/p>\n<tbody><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>08.30 \u2013 09.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Pembukaan dan Sambutan<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>09.00 \u2013 10.30 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Sesi 1: ESG (Environmental, Social, Governance) &#8211; Konsep dan Implementasi<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Topik:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Definisi ESG dan pentingnya bagi bisnis<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Regulasi ESG di Indonesia dan global<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Praktik terbaik perusahaan dalam menerapkan ESG<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Studi Kasus:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>PT Unilever Indonesia: Integrasi ESG dalam rantai pasok<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>10.30 \u2013 12.30 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Sesi 2: SDGs (Sustainable Development Goals) &#8211; Integrasi ke dalam Strategi Bisnis<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Topik:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Pengenalan 17 Tujuan Pembangunan Berkelanjutan (SDGs)<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Hubungan SDGs dengan ESG<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Strategi perusahaan dalam mendukung pencapaian SDGs<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Studi Kasus:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Danone-AQUA: Kontribusi terhadap SDG 6 (Air Bersih dan Sanitasi)<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>12.30 \u2013 13.30 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Istirahat<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>13.30 \u2013 15.30 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Sesi 3: Community Development Berbasis Inovasi Sosial<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Topik:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Prinsip-prinsip Community Development<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Peran inovasi sosial dalam pemberdayaan masyarakat<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Mengukur dampak sosial dari proyek Community Development<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Studi Kasus:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Balkondes di Magelang: Program CSR berbasis wisata komunitas<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>15.30 \u2013 16.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Break<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>16.00 \u2013 18.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Sesi 4: Pengantar SROI (Social Return on Investment)<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Topik:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Definisi dan manfaat SROI<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Metodologi pengukuran SROI<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Menghitung nilai dampak sosial dari proyek keberlanjutan<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/tbody>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/table>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <!-- Hari 2 --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<h3>Hari 2: Sustainability Maturity Level, Pengelolaan Emisi, dan Penyusunan Roadmap<\/h3>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<table><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/p>\n<thead><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Waktu<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Kegiatan<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Rincian Kegiatan<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/thead>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/p>\n<tbody><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>08.00 \u2013 10.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Sesi 5: Sustainability Maturity Level &#8211; Penilaian dan Strategi<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Topik:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Tahapan tingkat kematangan keberlanjutan perusahaan<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Mengukur posisi perusahaan pada sustainability maturity level<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Strategi untuk meningkatkan tingkat kematangan keberlanjutan<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>10.00 \u2013 12.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Sesi 6: Pengelolaan Emisi dan Energi Terbarukan<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Topik:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Strategi pengurangan emisi karbon<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Implementasi energi terbarukan di perusahaan<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Mekanisme carbon offset dan carbon credit<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Studi Kasus:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>PT PLN: Pengembangan energi terbarukan di Indonesia<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>12.00 \u2013 13.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Istirahat<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>&#8211;<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>13.00 \u2013 15.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Sesi 7: Penyusunan Roadmap Keberlanjutan Berbasis SDGs<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Topik:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Elemen penting dalam roadmap keberlanjutan<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Menentukan KPI dan target keberlanjutan yang selaras dengan SDGs<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Monitoring dan evaluasi roadmap<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>15.00 \u2013 15.30 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Break<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>&#8211;<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>15.30 \u2013 17.30 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Sesi 8: Workshop &#8211; Penyusunan Roadmap Keberlanjutan<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Kegiatan:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Penyusunan roadmap keberlanjutan perusahaan peserta<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Presentasi roadmap dan diskusi<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/tbody>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/table>\n<p>       <!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <!-- Hari 3 --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<h3>Hari 3: Observasi dan Kunjungan Lapangan<\/h3>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/p>\n<table><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/p>\n<thead><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Waktu<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Kegiatan<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<th>Rincian Kegiatan<\/th>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/thead>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/p>\n<tbody><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/p>\n<tr><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>08.00 \u2013 16.00 WIB<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td>Kunjungan Lapangan<\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/p>\n<td><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <strong>Berbagai Alternatif:<\/strong><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/p>\n<ul><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>Balkondes di Magelang: Observasi program CSR berbasis ekonomi lokal dan diskusi dengan pengelola serta masyarakat desa.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>PT Solusi Bangun Indonesia, Cilacap: Observasi pengelolaan limbah dan emisi serta diskusi dengan tim manajemen terkait inisiatif keberlanjutan.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                            <\/p>\n<li>PLTMH di Pekalongan: Observasi proyek Pembangkit Listrik Tenaga Mikrohidro (PLTMH) serta diskusi dengan pengelola dan masyarakat lokal.<\/li>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                        <\/ul>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                    <\/td>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->                <\/tr>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->            <\/tbody>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        <\/table>\n<p>       <!-- [et_pb_line_break_holder] -->    <\/div>\n<p><!-- [et_pb_line_break_holder] -->       <!-- [et_pb_line_break_holder] --><\/body><!-- [et_pb_line_break_holder] --><\/html>[\/et_pb_code][et_pb_code _builder_version=&#8221;4.27.4&#8243; _module_preset=&#8221;default&#8221; global_colors_info=&#8221;{}&#8221;]<script><!-- [et_pb_line_break_holder] -->    document.getElementById('kelas-dropdown').addEventListener('change', function() {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        \/\/ Sembunyikan semua tabel<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        document.querySelectorAll('.kurikulum-tabel').forEach(function(el) {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            el.style.display = 'none';<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        });<!-- [et_pb_line_break_holder] --><!-- [et_pb_line_break_holder] -->        \/\/ Tampilkan tabel yang dipilih<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        const selectedValue = this.value;<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        const selectedTable = document.getElementById(selectedValue);<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        if (selectedTable) {<!-- [et_pb_line_break_holder] -->            selectedTable.style.display = 'block';<!-- [et_pb_line_break_holder] -->        }<!-- [et_pb_line_break_holder] -->    });<!-- [et_pb_line_break_holder] --><\/script><!-- [et_pb_line_break_holder] -->[\/et_pb_code][\/et_pb_column][\/et_pb_row][\/et_pb_section]<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Pilih Kelas Untuk Melihat Kurikulum!<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_acf_changed":false,"_et_pb_use_builder":"on","_et_pb_old_content":"","_et_gb_content_width":"","_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"class_list":["post-36572","page","type-page","status-publish","hentry"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sdgscenter.undip.ac.id\/id\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/36572","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sdgscenter.undip.ac.id\/id\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/sdgscenter.undip.ac.id\/id\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sdgscenter.undip.ac.id\/id\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sdgscenter.undip.ac.id\/id\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=36572"}],"version-history":[{"count":20,"href":"https:\/\/sdgscenter.undip.ac.id\/id\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/36572\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":36639,"href":"https:\/\/sdgscenter.undip.ac.id\/id\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/36572\/revisions\/36639"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sdgscenter.undip.ac.id\/id\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=36572"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}